Kanały wentylacyjne prostokątne

W instalacjach wentylacji lub klimatyzacji prostokątne kanały wentylacyjne wybiera się wtedy, gdy system ma pracować w układzie niskociśnieniowym albo średniociśnieniowym, a przestrzeń montażowa wymaga niskiego, szerokiego przekroju. W praktyce są to podstawowe przewody wentylacyjne stosowane nad sufitami podwieszanymi, w szachtach i na trasach prowadzonych blisko stropu, gdzie liczy się każdy centymetr wysokości oraz możliwość dopasowania przekroju do projektu.

W budynkach mieszkalnych i usługowych oraz w systemach wentylacji mechanicznej stosowanych w obiektach przemysłowych kanały o takim przekroju znajdują zastosowanie. Ich przewagą jest swoboda kształtowania przekroju, a problem dopasowania instalacji do konstrukcji budynku można rozwiązać, wybierając kształtki i prostokątne kanały wentylacyjne dostępne w wersjach standardowych lub wykonywanych na wymiar.

Gdzie kanały prostokątne dają realną przewagę w projekcie

Przy ograniczonej wysokości kondygnacji prostokątne kanały wentylacyjne stosuje się tam, gdzie kanał okrągły zajmowałby zbyt dużo miejsca albo utrudniał prowadzenie trasy. Płaski przekrój pozwala zmieścić przewód nad sufitem podwieszanym, w wąskiej przestrzeni technicznej lub w szachcie, bez rezygnacji z wymaganej wydajności nawiewu i wywiewu.

Przy większych strumieniach powietrza przewody wentylacyjne o prostokątnym przekroju ułatwiają uzyskanie dużych przekrojów. Z tego powodu prostokątne kanały wentylacyjne w instalacjach niskociśnieniowych i średniociśnieniowych często pojawiają się w obiektach komercyjnych oraz przemysłowych, gdzie trasę instalacji trzeba dopasować do konstrukcji budynku, a nie odwrotnie.

Wymiary kanałów prostokątnych wpływają na przepływ oraz dostępną wysokość kondygnacji

W praktyce prostokątne kanały wentylacyjne dobiera się na podstawie zestawienia dwóch boków przekroju z zakładaną prędkością powietrza i spadkiem ciśnienia. Spotykane wymiary boków mieszczą się zwykle w zakresie od około 100 do 2000 mm, a większe przekroje wykonuje się jako rozwiązania nietypowe dla konkretnej inwestycji.

Niższy i szerszy przekrój pomaga zachować zapas wysokości kondygnacji, ale wymaga świadomego doboru, aby nie zwiększać oporów przepływu. Odcinki proste mają zwykle 1500 mm długości, a całość instalacji uzupełniają redukcje prostokątne i kształtki wentylacyjne, które umożliwiają zmianę kierunku, rozgałęzienie oraz płynne przejście między przekrojami. Tam, gdzie końcowe podejścia do nawiewników lub wywiewników trzeba poprowadzić z mniejszą liczbą złączek, sprawdzają się także przewody elastyczne do wentylacji.

Materiał kanałów prostokątnych dobiera się do środowiska pracy instalacji

W tej grupie prostokątne kanały wentylacyjne wykonuje się najczęściej z blachy stalowej ocynkowanej, aluminium albo blachy kwasoodpornej. Stal ocynkowana pozostaje rozwiązaniem podstawowym dla większości instalacji HVAC, czyli ogrzewania, wentylacji i klimatyzacji, aluminium zmniejsza masę układu, a wykonania kwasoodporne stosuje się w środowiskach wilgotnych lub chemicznie agresywnych.

W doborze materiału najlepiej uwzględnić warunki eksploatacji już na etapie projektu:

• dla standardowych instalacji nawiewnych i wywiewnych stosuje się blachę ocynkowaną o dobrej odporności na korozję,
• dla tras o ograniczonej nośności konstrukcji wybiera się aluminium o mniejszej masie,
• dla obiektów o podwyższonej wilgotności dobiera się blachę kwasoodporną, często w gatunkach 1.4301 lub 1.4404.

Dobór materiału na tym etapie ułatwia później montaż, izolację i serwis instalacji.

Szczelność kanałów prostokątnych i sztywność połączeń przesądzają o jakości układu

W instalacjach prostokątne kanały wentylacyjne powinny pracować w klasie szczelności zgodnej z wymaganiami projektu oraz norm. Stosuje się klasy A, B, C oraz D, a wyższa klasa oznacza mniejsze nieszczelności, stabilniejsze parametry przepływu i łatwiejsze dotrzymanie założeń energetycznych.

Połączenia wykonuje się za pomocą ramek montażowych do kanałów prostokątnych oraz narożników uszczelnionych masą, a wielkość ramek dobiera się do długości boku kanału. Przy większych przekrojach znaczenie mają profile usztywniające i kierownice powietrza w kanałach prostokątnych, ponieważ poprawiają sztywność ścian i ograniczają zawirowania przy zmianach kierunku. W kolanach o boku powyżej 400 mm kierownice powietrza obniżają straty ciśnienia.

Izolowane przewody prostokątne wpływają na akustykę i bilans cieplny

W obiektach wymagających wysokiego komfortu akustycznego prostokątne kanały wentylacyjne mogą być wykonywane nie tylko z blachy, lecz także z płyt systemowych przeznaczonych do budowy przewodów izolowanych. Takie rozwiązanie łączy transport powietrza z izolacją termiczną i tłumieniem hałasu, dlatego stosuje się je w strefach o podwyższonych wymaganiach akustycznych.

Przy trasach prowadzonych blisko stref użytkowych stosuje się także prostokątne tłumiki akustyczne do kanałów, a aby dodatkowo ograniczyć straty ciepła, kondensację i przenoszenie hałasu, warto dobrać izolacje techniczne do wentylacji odpowiednie do temperatury powietrza i warunków pracy układu. Izolowane przewody wentylacyjne z płyt systemowych ułatwiają utrzymanie parametrów powietrza i ograniczają przenoszenie drgań instalacji na przegrody budowlane.

Normy i wykonanie na wymiar porządkują realizację inwestycji

Prostokątne kanały wentylacyjne powinny spełniać wymagania norm PN-EN 1505 i PN-EN 1507, które porządkują wymiary, wytrzymałość oraz szczelność przewodów z blachy. Kształtki stosowane w systemie mogą być dodatkowo potwierdzone krajową oceną techniczną KOT dla kanałów prostokątnych i elementów współpracujących, co upraszcza weryfikację dokumentacji na etapie odbiorów.

Przy inwestycjach typowych i nietypowych przygotowujemy kanały oraz kształtki zgodne z przekrojem, materiałem i klasą szczelności wskazanymi w Państwa dokumentacji. Taki sposób zaopatrzenia pozwala utrzymać spójność całego systemu, od głównych kanałów po odcinki specjalne prowadzone w najbardziej wymagających częściach obiektu.